Cơn thiếu máu não thoáng qua cảnh báo sớm đột quỵ

16/04/2025 20:48
Một số bệnh nhân có thể trải qua một tình trạng giảm hoặc mất cung cấp máu não cục bộ tạm thời, trước khi đột quỵ xảy ra, được gọi là cơn thiếu máu não thoáng qua (TIA).

ThS. BS. Sabrina Stefanizzi, khoa Nội thần kinh, Bệnh viện Việt Pháp Hà Nội, cho biết cơn thiếu máu não thoáng qua được định nghĩa là sự khởi phát đột ngột triệu chứng thần kinh khu trú do thiếu máu não ở một khu vực hoặc võng mạc. Các triệu chứng này kéo dài không quá 24 giờ và không có sự hiện diện tổn thương nhồi máu não cấp trên hình ảnh cộng hưởng từ.

Khoảng một trong ba người từng trải qua TIA sẽ bị đột quỵ sau đó, và khoảng một nửa số đột quỵ này sẽ xảy ra trong vòng một năm sau khi có TIA. Một TIA vừa có thể là dấu hiệu cảnh báo đột quỵ trong tương lai, vừa là cơ hội để ngăn ngừa nó.

Các triệu chứng của TIA tương tự dấu hiệu sớm của đột quỵ. Những triệu chứng này xuất hiện đột ngột và có thể bao gồm: Đau đầu dữ dội, đột ngột, khác với những cơn đau đầu thông thường; yếu, tê hoặc liệt ở mặt, tay hoặc chân, thường là một bên cơ thể; khó khăn trong việc nói hoặc hiểu người khác; mất thị lực đột ngột; chóng mặt hoặc mất thăng bằng

TIA thường chỉ kéo dài vài phút và biến mất trong vòng một giờ. Một số bệnh nhân có thể trải qua nhiều hơn một cơn TIA, và triệu chứng có thể giống nhau hoặc khác nhau tùy thuộc vào phần nào của não bị ảnh hưởng. Đây là một hội chứng nguy hiểm cần được chăm sóc khẩn cấp.

ThS. BS. Sabrina Stefanizzi giải thích về cơn thiếu máu não thoáng qua tại Hội thảo Quản lý đột quỵ toàn diện hôm 12/4. Ảnh: Bệnh viện cung cấp

ThS. BS. Sabrina Stefanizzi giải thích về cơn thiếu máu não thoáng qua tại Hội thảo Quản lý đột quỵ toàn diện hôm 12/4. Ảnh: Bệnh viện cung cấp

Nguyên nhân của cơn thiếu máu não thoáng qua (TIA) tương tự đột quỵ thiếu máu não, loại phổ biến nhất. Trong đó, thường gặp nhất là xơ vữa động mạch não; hoặc động mạch vùng cổ bao gồm động mạch cảnh và động mạch đốt sống. Điều này xảy ra khi các mảng xơ vữa tích tụ trong các động mạch. Khi các động mạch nhỏ bị ảnh hưởng, gây ra "nhồi máu não ổ khuyết".

Các mảng xơ vữa có thể làm giảm lưu lượng máu trong động mạch hoặc dẫn đến sự hình thành cục máu đông. Một cục máu đông di chuyển từ một phần khác trong cơ thể, chủ yếu từ tim, đến một động mạch cung cấp máu cho não cũng có thể gây ra TIA.


Có nhiều yếu tố nguy cơ có thể kiểm soát, gồm tăng huyết áp, cholesterol cao, bệnh tim mạch, lối sống ít vận động, tiểu đường và thừa cân.

Các nghiên cứu chỉ ra rằng bốn giờ rưỡi đầu tiên kể từ khi có triệu chứng là thời gian quan trọng để giảm thiểu tổn thương não và cải thiện khả năng phục hồi. "Can thiệp kịp thời là chìa khóa để giảm thiểu tổn thương não và cứu sống người bệnh", bà Stefanizzi nói, thêm rằng nếu TIA được xử lý kịp thời, có thể giảm đáng kể nguy cơ đột quỵ, cũng đồng nghĩa giảm nguy cơ tàn tật vĩnh viễn hoặc tử vong.


Tin xem thêm

Mẹo luộc ngô 5 phút không cần nước

Vào bếp
08/01/2026 14:32

Chỉ cần quay trong lò vi sóng 3-5 phút, bắp ngô chín đều, dẻo và giữ được vị ngọt tự nhiên hơn hẳn cách luộc thông thường.

Vì sao không nên nêm muối khi bắt đầu ninh xương?

Vào bếp
06/01/2026 14:00

Thói quen nêm muối sớm khiến protein đông tụ nhanh, ngăn cản xương tiết vị ngọt tự nhiên và làm nước dùng bị đục.

Vì sao bún riêu Sài Gòn khác hẳn vị Hà Nội?

Vào bếp
03/01/2026 18:11

Bún riêu Hà Nội thanh nhẹ, đề cao vị mộc; trong khi phiên bản Sài Gòn rực rỡ, đầy đặn, phản ánh sự giao thoa văn hóa hào sảng của vùng đất phương Nam.

Vì sao món kho, rang hợp mùa lạnh?

Vào bếp
31/12/2025 17:18

Cảm giác thèm thịt rang cháy cạnh, cá kho tộ vào ngày lạnh không chỉ do thói quen, mà xuất phát từ nhu cầu sinh nhiệt và phản ứng hóa học của não bộ.

5 món ăn được quan tâm nhất trên VnExpress Cooking năm 2025

Vào bếp
30/12/2025 18:34

Những món ăn truyền thống, tinh tế trong kỹ thuật chế biến luôn được quan tâm, từ phở bò Hà Nội, bún thang lươn, nem rán đến đậu lướt ván, canh rau ngót bình dị.

Sự thật về bí quyết 'dao sắc ngọt thịt'

Vào bếp
29/12/2025 20:56

Nhiều người cho rằng thịt dai, khô là do chất lượng thực phẩm hoặc nấu quá lửa, nhưng ít ai ngờ nguyên nhân đôi khi bắt đầu từ lưỡi dao cùn.

Công thức làm bánh bông lan ‘bất bại’ bằng nồi cơm điện

Vào bếp
28/12/2025 21:07

Chỉ với nguyên liệu quen thuộc và thao tác cơ bản, bạn có thể làm bánh bông lan nở đều, ruột mịn xốp, ẩm nhẹ, vị ngọt dịu, để nguội vẫn mềm và không có mùi tanh.

Mẹo làm cơm rang hoàn hảo

Vào bếp
26/12/2025 16:03

Cơm rang trứng

Cách làm phở bò sốt vang Hà Nội

Vào bếp
23/12/2025 18:47

Bát phở hội tụ sắc, hương và vị với thịt bò đỏ nâu, mềm ngọt, có chút sần sật. Nước dùng nâu đỏ, hơi sánh, dậy mùi thơm của quế, hồi, thảo quả. Món này ăn hợp tiết trời m...